Wapen en vlag van Folsgare

Door middel van sprekende voorbeelden werd een tipje van de sluier opgelicht en kon men zich een beeld vormen van de denkwijzen van de mensen in vroeger eeuwen en heden ten dage. Elke periode van onze geschiedenis, na pakweg 1200, heeft zijn eigen uitgangspunten.

In maart hebben we traditiegetrouw een bijeenkomst samen met het Genealogisch Wurkferbân fan de Fryske Akademy, dat dit jaar bij ons te gast is, in het HCL dus. Spreker van deze middag was de heer Evert Kramer, die als conservator archeologie verbonden is aan het Fries Museum. Hij sprak over

BODEMVONDSTEN EN HUN HERKOMST

In de lezing ging spreker in op de archeologiebeoefening in de onze provincie, van de jongste tijd tot naar de Neanderthalers. De nadruk lag op de terpen-cultuur, de kloostertijd en de periode na 1500, de zogeheten vroegmoderne tijd. Juist voor deze laatste twee periodes is van intensief gebruik van archivalia sprake. Een aantal casestudies werd nader uitgewerkt, onder meer die van een bronzen zegelstempel van een Friese abt, een vingerhoed op herkomst eigenares tegen het licht gehouden en ook een zilveren mesheft op gebruiker-eigenaar onderzocht.

Zaterdag 27 februari 2010

  

Spreker is ons lid de heer R. Spits, over:

TERSCHELLINGERS, VANWAAR EN WAARHEEN?

Vaak wordt gedacht dat de waddeneilanden geïsoleerde gemeenschappen waren, waar men weinig contact met de wereld buiten het eiland had. Het is echter anders. De scheepvaart en visserij bráchten mensen, soms van ver. Zo vestigden zich in de loop der tijd families van scheepstimmerlieden en schelpenvissers uit Zuidwest-Friesland voorgoed op Terschelling. Dijkwerkers en steenzetters kwamen vaak uit Zuid-Holland. En Terschellingers vestigden zich aan de wal en een vrij grote groep vond een nieuw thuis in Amerika. We maakten een rondreis vanaf Terschelling langs de plaatsen waar “nieuwe” Terschellingers vandaan kwamen en de plaatsen waar Terschellingers zich vestigden. Daarbij zijn ook reisverhalen aan de orde gekomen. De heer Spits wist op boeiende wijze met vele foto's de verhalen in beeld te brengen. Het was een geslaagde en druk bezochte middag.

Zaterdag 30 januari 2010

Op de eerste bijeenkomst van 2010 was onze spreker de heer mr. A.H.G. Verouden over:

VADER ONBEKEND ?

U heeft die ervaring vast ook wel eens opgedaan tijdens uw genealogisch onderzoek. Je treft een akte aan waarin staat, dat de vader onbekend is. Allereerst betreft dat een huwelijksakte. Maar bij controle van de geboorte- en overlijdensakte tref je dezelfde opmerking aan. Meestal wordt in deze patstelling berust. De ongehuwde moeder blijkt steevast dienstmeid of naaister te zijn. Onbegonnen werk. Of niet?

In de ruim 35 jaar waarin mr. Verouderaan genealogisch onderzoek heeft gedaan, heeft hij een behoorlijk aantal van deze doodlopende kwartieren toch kunnen invullen. Daar is inventiviteit en vasthoudendheid voor nodig. Maar ook het nauwkeurig bestuderen van de akten zelf. Zijn er familieroddels? Dikwijls worden bewust rookgordijnen opgetrokken om het spoor te wissen. Soms worden aanwijzingen naar andere bronnen gegeven.

Tijdens zijn lezing gaf de spreker een aantal voorbeelden, welke tot oplossing van het probleem hebben geleid. Omwille van de privacy zijn cases uit het recente verleden geanonimiseerd. Het aardige van onze moderne tijd is ook, dat de oplossingen soms via DNA-onderzoek konden worden getoetst! Een heel onderhoudende lezing, waarover de toehoorders zeer te spreken waren.

Zaterdag 12 december 2009

Spreker was de heer A. Koornstra, apotheker te Heerenveen.

EEN MIDDAGJE COLLATERALE SUCCESSIE

Een bron die weinig wordt gebruikt, zo bleek, kan bij genealogisch onderzoek heel mooie resultaten opleveren. De spreker heeft, na een algemene inleiding, een aantal voorbeelden uit de hele provincie uitgelicht. En "de hele provincie" is zeker van toepassing bij dit onderwerp, want het is opmerkelijk hoe verspreid de erfgenamen soms terechtkomen. Ook buiten de provinciegrenzen natuurlijk!

Zaterdag 14 november 2009

Afdelingsledenvergadering, gevolgd door

TIENMINUTENPRAATJES

De heer Mr. Drs. E.J. Postma sprak over: NIET GEVIERDE FRIEZEN IN AMERIKA
Bij de herdenking van 400 jaar Nieuw Amsterdam / New York is uitvoerig stilgestaan bij Friezen die een voorname plaats in de Amerikaanse maatschappij hebben ingenomen. Men vindt daarover voldoende terug in de publicaties dienaangaande.
Amerika beschikt echter ook over een "arsenaal" niet gevierde Friezen. En dáár wist de heer Postma boeiend over te vertellen. Hij toonde verscheidene publicaties van de hand van geëmigreerde Friezen.

De heer G. Zomer hield een lezing over de familie ODINK uit Overijssel.
Vrijwel iedere familie in Friesland gaat ergens de Friese grens over of heeft een oorsprong buiten Friesland. De heer Zomer belichtte één van die niet-Friese families.

De heer A. Musquetier vertelde over DE TOESTAND IN WOUDSEND in 1813.
Hij deet dit naar aanleiding van stukken, die hij heeft aangetroffen in het Archief van het Provinciaal Bestuur. De Oranjegezinden hebben in 1813 het bestuur weer overgenomen. Dat dit niet zonder ongeregeldheden verliep was wel duidelijk uit het ooggetuigenverslag.

Zaterdag 24 oktober 2009

In de week van de geschiedenis hadden wij een speciaal onderwerp:

HET BEVOLKINGSREGISTER 1848-1940
misschien wel de belangrijkste bron voor familiegeschiedenis

Jan Faber en Jelle Hoekstra van het HCL vertelden aan de hand van lokale voorbeelden over de informatie die te vinden is in het bevolkingsregister van Leeuwarden en demonstreerden nieuwe digitale mogelijkheden.
Aanleiding tot deze presentatie was het beschikbaar komen van de scans van een groot deel van het bevolkingsregister van Leeuwarden. Leeuwarden is daarmee de eerste gemeente in Noord-Nederland die deze bron digitaal aanbiedt.

Zaterdag 19 september 2009

Op deze dag werden wij ontvangen in TRESOAR voor een zeer bijzonder presentatie:

DE VELE LEVENS VAN ARCHIEFSTUKKEN

Aan de hand van unieke stukken uit de archieven liet Bert Looper, directeur van Tresoar, zien dat oude geschriften vaak veel levens hebben gehad. Documenten werden met een bepaald doel gemaakt, maar kregen in de loop van hun leven ook vaak andere functies: ze werden niet begrepen en daarom verkeerd gebruikt, ze werden bewust misbruikt, enz. enz. Kortom, archieven hebben vaak dubbele bodems en nemen heel veel verhalen met zich mee.
Looper toonde in de onderaardse kluis onder andere het oudste handschrift in de Tresoar-collecties, een manuscript uit 836. Maar ook twintigste-eeuwse stukken kwamen aan bod. Tijdens zijn presentatie vertelde Bert Looper over de verbouwing van het Tresoar-gebouw en de nieuwe functies voor het publiek. Er was ook ruim gelegenheid voor het stellen van vragen.

Zaterdag 20 juni 2009

Zoals ieder jaar organiseerden wij een excursie naar

HET VERENIGINGSCENTRUM VAN DE NGV

In het verenigingscentrum in Weesp bevinden zich de collecties van de Nederlandse Genealogische Vereniging. Het betreft de bibliotheek (boeken en tijdschriften), biografische documentatie, knipsels, microfiches en heraldiek.
Deze excursie is een ideale gelegenheid voor nieuwe leden en voor hen die overwegen  lid te worden om kennis te maken met het verenigingscentrum. Leden hebben altijd gratis toegang en bij deze gelegenheid zijn introducees ook welkom.
Wij krijgen een uitgebreide rondleiding en toelichting bij de verzamelingen, waarna u zelf op onderzoek kunt uitgaan.
De openingstijd is van 10.00 tot 16.00 uur. U kunt natuurlijk met eigen vervoer gaan, maar samen reizen met de trein kan ook voordelig en heel gezellig zijn!

Zaterdag 16 mei 2009

De jaarlijkse landelijke Genealogische Dag heeft plaatsgevonden in Dordrecht.

GENEALOGISCHE DAG - DORDRECHT - 16 mei 2009

We werden ontvangen in de Wilhelminakerk voor het "officiële" gedeelte.

 
Ook de lunch en de drukke genealogische markt waren hier te vinden.


Daarna was het tijd voor een wandeling in het centrum van de stad.


De bekendste gebroeders van Nederland hebben hier een ereplaats.


Veel horeca maar de bediening liet te wensen over. Of lijkt het maar zo?


De Grote Kerk, waar de tentoonstelling over Calvijn was.


De Nationale Synode 1618-1619 was daar nog in volle gang....


De binnenstad van Dordrecht had ook veel moois te bieden.


De deelnemers werden ontvangen in het stadhuis van Dordrecht.


Een kijkje bij het diner in de panoramazaal van "Kunstmin" in Dordrecht.

Onze afdeling was vertegenwoordigd door een bescheiden aantal deelnemers.
Om 10 uur moesten wij al in Dordrecht zijn! Het was een informatief en gezellig evenement waar wij veel oude en nieuwe bekenden hebben ontmoet. We zijn zeer benieuwd welke afdeling zich zal aanmelden om de volgende Genealogische Dag te organiseren. Wij hopen dan ook weer van de partij te zijn!

Zaterdag 2 mei 2009

We hebben het seizoen afgesloten met een gezellige traditionele excursie.
Begunstigd door het mooiste lenteweer dat men kan treffen bezochten wij

KERK EN PASTORIE VAN NIJLAND

De eerste afsluiting van een gedeelte van de Middelzee is volgens Rienks en Walther de Jongedijk geweest, die omstreeks het jaar 1050 moet zijn aangelegd. Op de bodem van dit ingepolderd stuk van de Middelzee ontstond een nieuwe dorpsgemeenschap, die de toepasselijke naam Nieuwland (Nijland, Nijlân) kreeg.
Halbertsma veronderstelde dat Nijland gelijk is aan Terra Nova, dat na de slag bij Ane (1227) door de bisschop van Utrecht werd opgeroepen de opstandige Drenten te helpen beteugelen. Hoe dit ook zij, kerk en pastorie van Nijland zijn van zeer oude datum en het bezichtigen waard.
Het oudste deel van het dorp rondom de kerk is aangewezen als beschermd dorpsgezicht, en de kerk met kerkhof is omgeven door een gracht (Tsjerkegrêft).
In Nijland en omgeving speelden voorname families een rol, daarbij vallen namen op als Botnia en Hottinga. Ook waren er pastoors van naam en faam. De oude stinsen zijn er niet meer, boerderijen bepalen het landschap in het huidige Wymbritseradiel, maar de kerk en pastorie hebben nog een voorname plaats in het oude dorp Nijland, dat in 1580 onder leiding van pastoor Taco Sybrands partij koos voor de reformatie.



Bij deze excursie hebben wij de kerk en en pastorie bekeken. Sytse ten Hoeve, oud-directeur van het Fries Scheepvaartmuseum, auteur van vele publicaties en zelf woonachtig in Nijland, was onze gids. Het orgel in de kerk werd bespeeld door de heer L. Köhlenberg, die hier organist is geweest.

Over de bezochte plaats, kerk en pastorie bestaat de volgende literatuur:
1. Kerk en Toren van Nijland (1975)
2. De pastorij fan Nijlân, in Speculum Frisicum (2001, in het Fries)
3. Kerken, Torens en Klokkenstoelen van Wymbritseradiel (2008)
4. Artikelen in het Sneeker Nieuwsblad (27-11-2008) en Friesch Dagblad (28-11-2008)
5. Nijland, in De Historie gaat door Het Eigen Dorp IV.


De bezoekers bij de pastorie in Nijland

Zaterdag 4 april 2009

Deze bijeenkomst bestaat uit een afdelingsledenvergadering en een lezing.
De hoofdschotel van deze middag is de lezing door de heer Hendrik de Jong over

MOZAÏEKVLOEREN IN FRIESE KERKEN

De inleider heeft als hobby het beoefenen van de archeologie. Sinds 1976 is hij actief betrokken bij archeologisch onderzoek in de provincie Friesland. Sinds de oprichting in 1983 is hij bestuurslid van het Argeologysk Wurkferbân van de Fryske Akademy.
Tijdens de restauratie van de kerk van Longerhouw bij Bolsward in 1986 kwam hij voor het eerst in aanraking met de kleurrijke tegeltjes van een middeleeuwse mozaïekvloer. De restanten van een dergelijke vloer uit de veertiende eeuw konden in Longerhouw op het laatste moment bewaard blijven.
Sinds die tijd is de interesse voor dergelijke vloeren gebleven. Temeer omdat er in Friesland regelmatig kerken worden gerestaureerd. Na 'Longerhouw' zijn restanten van mozaïekvloeren dan ook in verschillende kerken aangetroffen.
Tijdens de presentatie zal met name worden ingegaan op de afbeeldingen die op de tegeltjes kunnen worden aangetroffen.

 

Zaterdag 7 maart 2009

Traditiegetrouw hadden wij onze jaarlijkse bijeenkomst samen met het Genealogysk Wurkferbân. Dit jaar waren wij bij hen te gast in It Aljemint in de Doelestraat te Leeuwarden (het gebouw van de Fryske Akademy).
Daar sprak de heer A. Musquetier over

HET PROVINCIAAL BESTUURLIJK ARCHIEF
(het Staten Archief 1813-1924)

Toen de heer Musquetier in het jaar 2000 een aantal boeken en documenten van dit archief had gelezen vond hij het zo interessant, dat hij dacht "daar zal een ander ook wel veel aan hebben", zodat hij is begonnen een index op de ingekomen stukken te maken. En dat doet hij nu al negen jaar. Wat zit er zoal in het Staten Archief?
- een enkele aantekening, het aanvragen van een vergunning
- veel handgeschreven brieven met handtekeningen
- volledige belastingdossiers, dwangbevelen, dossiers van processen-verbaal
- lijsten met alle gezinshoofden van een dorp
- verklaringen van geneesheren, als er een besmettelijke ziekte was geconstateerd
- personen die met een paspoort Nederland verlieten in de jaren 1914-1918
- dossiers over gezonken schepen, soms met hele inventarislijsten erbij
- schippers, bedelaars, veldwachters, schoolonderwijzers, militairen, molenaars, kooplieden, wezen enz. enz.

De heer Musquetier toonde hieruit tal van voorbeelden zodat elke genealoog kon zien wat van zijn gading is.

Zaterdag 21 februari 2009

Lezing door mevrouw H. Scholten   

DE AFSCHEIDING EN DE EMIGRATIE NAAR NOORD-AMERIKA

Na de Franse tijd bleef Nederland achter met een zeer slechte economie, een torenhoge staatsschuld en een straatarme bevolking. De industriële revolutie moest nog beginnen. Daar kwam bij dat het klimaat in de jaren dertig, veertig van de 19e eeuw nogal in de war was. Aardappelziekte en misoogsten deden de economie verder in het slop geraken. Het leven werd heel duur, zeker voor de gewone man, ook al door zware belastingen op de eerste levensbehoeften. Vanuit de Duitse deelstaten kwam in de jaren dertig een emigratiegolf naar Amerika opzetten, veroorzaakt door huurlingen, die daar hadden gevochten. Amerika was in ontwikkeling en kon vele werkkrachten gebruiken.

Ook kerkelijk was het onrustig in de jaren dertig. De beweging van de Afgescheidenen kwam op gang met alle vervelende gevolgen voor deze mensen, die over het algemeen tot de lagere klasse behoorden. De voorgangers van de Afgescheidenen richtten hun blikken ook op de Verenigde Staten en in 1846 vertrok ds. Van Raalte met een groep landverhuizers naar Michigan. Velen zijn hem gevolgd vanuit heel Nederland.

De lezing behandelt de voorgeschiedenis van de Afscheidingsbeweging in Nederland.
Na de pauze volgt een stuk geschiedenis over het wel en wee van de eerste pioniers in Amerika. Tevens wordt uitgelegd hoe je onderzoek doet in Amerika als ook waar je gegevens kunt vinden via internet.

Zaterdag 24 januari 2009

Lezing door de heer B. Stenekes   

SONTTOLREGISTERS

De Sont is een zeestraat tussen Denemarken en Zweden, die de Noordzee verbindt met de Oostzee. Sinds de vroege middeleeuwen, en misschien nog wel wat langer geleden, maakten veel koopvaardijschepen gebruik van deze route om de rijke graan- en hout- voorraden rondom de Oostzee te bereiken. Met volle ladingen, die ze daar aankochten, keerden ze door de Sont terug naar de landen rond de Noordzee.

Van deze doorvaarten door de Sont zijn gedurende ruim 350 jaren registers bijgehouden, waarin de namen en de woonplaatsen der schippers worden vermeld, de ladingen met de daarbij horende tolheffingen werden genoteerd. Ook de plaatsen waar de schepen hun ladingen hadden ontvangen en de bestemming ervan komen er in voor.

Filmrollen van deze Sonttolregisters zijn ongeveer tien jaar geleden door het Ryksargyf Fryslân verworden, op een moment dat de spreker onderzoek deed naar het verleden van het eiland Vlieland met zijn bevolking van Oostzeevaarders.

Het overnemen van alle Vlielander Oostzeevaarders heeft vele jaren van noeste arbeid gevergd. Tijdens deze zoektochten door de Sonttolregisters is de spreker tal van details tegengekomen, die - hoewel ze op zich soms klein en onbeduidend lijken - toch vaak een nieuw en verrassend inzicht kunnen geven in grotere geschiedkundige thema's.


Zaterdag 13 december 2008

CONTACTMIDDAG MET TIENMINUTENPRAATJES

Het jaar werd afgesloten met een gezellige middag waarin leden van onze afdeling aan het woord kwamen. Een tienminutenpraatje mag maximaal een half uur worden, het gaat gewoonlijk over vondsten of problemen bij het uitwerken van een genealogie.
Sprekers waren: Roel Schelhaas, Evert Postma en Jarich Renema.

De heer Schelhaas:
De familienaam Schelhaas is niet wijd verspreid. De circa 300 in Nederland wonende personen met die naam behoren tot 2 stammen, waarvan de oudst bekende voorvaders zijn Casparus en Claus Schellhase, die beiden rond 1600 in Hessen (Duitsland) zijn geboren, de eerste in Züschen en de tweede in Reichensachsen.
Deze plaatsen zijn slechts ongeveer 50 kilometer van elkaar verwijderd.
De twee stamreeksen werden uitvoerig behandeld voorzover dit in een tienminutenpraatje kan.
Pogingen om de verwantschap tussen beide stammen te bewijzen dateren van circa 1920, maar waren tot nu toe niet succesvol. Een recent uitgevoerd DNA-onderzoek, waarvan de uitslag inmiddels bekend is geworden, toont aan dat de verwantschap nauw is. Vijftien van de zestien "markers" komen overeen.

U kunt zich voor uw presentatie bij een eerstvolgende gelegenheid als spreker aanmelden bij de secretaris, telefoon 058-2131105 of e-mail ngvfriesland@chello.nl




Zaterdag 15 november 2008

Lezing door de heer K. Kruithof te Bergschenhoek

GIETERSEN VAN TOEN

Zeer veel Friezen hebben vroeg of laat ergens in hun kwartierstaat wel voorouders die uit de omgeving van Giethoorn naar Friesland kwamen. De heer Kruithof heeft al die mogelijke voorouders bijeengebracht op een CD-rom en sprak over hun achtergronden. Meer informatie over de CD-rom, het onderzoek over de Gietersen en de lijnen tussen de diverse familienamen kunt u vragen via zijn emailadres k.kruithof@casema.nl
Aan de lezing ging een afdelingsledenvergadering vooraf waarin o.a. de begroting 2009 werd besproken.


Zaterdag 18 oktober 2008

Lezing door de heer W. Schackmann te Groningen:

DE MAATSCHAPPIJ VAN WELDADIGHEID EN FRIESLAND

In 1818 werd de Maatschappij van Weldadigheid opgericht, met het doel om armen en asocialen uit heel Nederland tot een nieuw en zelfstandig bestaan op te voeden.
Dat gebeurde door het stichten van landbouwkoloniën op woeste gronden in het huidige Frederiksoord in de gemeente Vledder. De kolonisten werden daartoe uit allerlei plaatsen in het land naar Drenthe getransporteerd.
De heer Schackmann heeft in dit kader een boek "De proefkolonie" geschreven, waarin hij informatie geeft over de kolonisten.
In deze lezing, die in de "Week van de Geschiedenis" plaats vindt, belichtte hij vooral de kolonisten uit diverse plaatsen in Friesland en de organisatie die hun plaatsing mogelijk maakte (zoals bijvoorbeeld de subcommissies van weldadigheid). U vindt meer informatie over en toegangen tot de collectie betreffende de Maatschappij van Weldadigheid op de site van Wil Schackmann www.schackmann.nl/proefkolonie/indexZoeken.html


Zaterdag 4 oktober 2008

12e FRIESE GENEALOGISCHE CONTACTDAG

Plaats: TRESOAR
Openingstijd: 10.00 - 16.00 uur

PROGRAMMA

10.00 uur - Opening van de 12e Friese Genealogische Contactdag door Piet Visser, voorzitter van de Stichting FAF/VAF en Bert Looper, directeur van Tresoar.
Bij de opening wordt stilgestaan bij het 25-jarig jubileum van de Stichting FAF/VAF.

11.30 uur - Gysbert Jacobszaal: Han Nijdam, GEBOORTELEPELS
Friese geboortelepels, een fascinerende en vergeten bron van verhalen. De eerste oogst van een pilot-onderzoek naar Friese geboortelepels. Hoe langer een lepel in de familie gebleven is, hoe meer er is te vertellen over het voorwerp en de persoon.

11.30 uur - Leslokaal: Andrys Stienstra, FRIESE NUMMERBEWIJZEN
De Friese B-nummers. Het onverwachte succes van een database van nummerborden. Tresoar heeft het Friese register met daarin de gegevens van 41.217 uitgereikte nummers op internet gezet.

12.30 uur - Leslokaal: Sietske Bloemhof, DIGILEGGER
Deze kadastrale legger is één van de belangrijkste kadastrale registers. Door de digilegger wordt onderzoek naar onroerend goed een stuk eenvoudiger. Sietske laat zien hoe dit werkt.

13.30 uur - Gysbert Jacobszaal: Tjerk Tigchelaar, STRAFRECHTSPRAAK
Van de strafrechtspraak na 1838 zijn veel stukken bewaard. Deze worden door de Stichting FAF/VAF toegankelijk gemaakt. De spreker legt uit wat er is en hoe het toegankelijk wordt.

13.30 uur - Leslokaal: Sietske Bloemhof, DIGILEGGER (herhaling)

14.30 uur - Gysbert Jacobszaal: Han Nijdam, GEBOORTELEPELS (herhaling)

14.30 uur - Leslokaal: Andrys Stienstra, FRIESE NUMMERBEWIJZEN (herhaling)

16.00 uur - Sluiting

DEELNEMERS AAN DE GENEALOGISCHE MARKT

1. Receptie en informatie
2. Uitgeverij Van Wijnen te Franeker: Friezen uit vroeger eeuwen
3. Vereniging Historie Weststellingwerf, Wolvega
4. Wieringer geslachten, dhr. N.K. Mulder
5. Historische Vereniging Noordoost Friesland, Dokkum
6. Genetische Genealogie / DNA onderzoek, dhr. W.G. Boswijk
7. Fryske Rie foar Heraldyk, Ljouwert
8. Werkgroep Genealogisch Onderzoek Duitsland WGOD
9. Osnabrücker Genealogischer Forschungskreis e.V., Michael G. Arenhöfel
10. Centraal Bureau voor Genealogie, Den Haag
11. Historisch-Geografisch Informatiesysteem HISGIS,dhr. S. Maat
12. Stichting Freonen fan de Argyven yn Fryslân/Vrienden van de Archieven in Friesland
13. Bestanden van de Mormonen, dhr. J. Weening, Groningen
14. Galama/Galema Stichting, Eelco Galama, Leeuwarden
15. Maikel Galama, Groningen
16. Hettinga Stichting, mr. S.S.N. Hettinga
17. Archief en Documentatiecentrum RK Friesland, Bolsward
18. Hans van der Meulen, Leeuwarden
19. Fries/Gronings grensgebied, Reid van der Leij, Groningen
20. Anny Bokkinga en Jarich Renema, Heerenveen
21. Provinciaal Bestuurlijk Archief, Anton Musquetier, Sneek
22. Waddeneilanden Terschelling en Vlieland, R. Spits, Gorredijk
23. Hoitinga, Oostra-Stienstra, Castelein, enkele dorpen, Jolt Oostra, Drachten
24. Stichting Friedoc, Fries documentatiecentrum voor genealogie
25. Fryske Akademy, Ljouwert, dhr. M. Koopmans
26. Meijerink Heraldiek, Bathmen
27. GP/Software, dhr. H. Hendriks, Zwolle
28. Stichting Uit Welke Beker, mw. W. Furrer-Kroes, Huizen
29. NGV Afdeling Familieorganisaties
30. NGV Afdeling Groningen, dhr. E.F. van der Laan
31. NGV Afdeling Drenthe, dhr. A. Stiksma
32. NGV Dienst Public Relations, mw. T. Hartman-van der Meulen
33. NGV Contactdienst, mw. A.T. van der Meulen-van Wijk
34. NGV Afdeling Friesland
35. NGV Afdeling IJssellanden, dhr. R.B. de Boer, Hardenberg
36. NGV Afdeling Computergenealogie, dhr. A.C. de Fouw, Dordrecht
37. PRO-GEN Software, dhr. J. Mulderij, Markelo
38. TELAPAS Software, dhr. J. Diebrink, Burdaard
39. Rondom Kootstra, dhr. F. van Heijningen, Nuenen
40. Geëmigreerde Nederlanders, mw. A.G. Bousema-Valkema

 
Zaterdag 20 september 2008

Lezing door Wytse Tjoelker te Leeuwarden:

GESCHIEDENIS VAN UNIAGOED OP DE WERP TE WIRDUM

Het Bergumer klooster, daterend van ca. 1200, stichtte hier vlakbij al voor 1250 een grote uithof, Barrahuis. Nog net aan de Middelzee, die echter weinig later verlandde.
Uit de prekadastrale atlas is op te maken dat Unia en andere boerderijen hier eerder gevestigd waren. De Camstra's, oorspronkelijk van Jelsum, zijn vrij lang belangrijk geweest in Wirdum. Zijn zij daar gekomen door stammoeder Tietke Keimpes Unia?
Wat Unia betreft is er reden om te beginnen bij Tietkes tantezegger Keimpe Feickes Unia, gestorven ca. 1481. Vervolgens komt het Leeuwarder bieroproer van 1486.
De weduwen Unia-Amama en Cammingha-Dekema werden door de stad vergeefs als onderhandelaars gestuurd naar de Schieringer troepen bij Barrahuis.
Driemaal is er een "Slag bij Barrahuis" geweest: in 1492, 1498 en 1515. Bij alle drie speelden de Unia's of hun stins een rol, vastgelegd door de kroniekschrijvers Worp en Peter van Thabor en Pierius Winsemius (1622). In 1498 werd het Leeuwarder Uniahuis door de stad verwoest.
Uit de 16e eeuw geven de bekende bronnen Register van de Aanbreng 1511 en 1540, Beneficiaal 1543 en Impositie 1578 informatie. Dan was er een informatiegat tot het begin van de proclamatieboeken en de floreenkohieren. Maar door een tip van Harmen Foekema (een akte uit 1669) is de situatie tijdens dat gat deels te reconstrueren.
Vanaf 1698 zijn er genoeg bronnen om eigenaars en bewoners te kunnen aangeven.
Tot slot zal worden stilgestaan bij de terpafgravingen eind 19e, begin 20e eeuw en bij
de plannen die de gemeente Leeuwarden aan het ontwikkelen is voor dit gebied.
Al met al belooft dit een zeer informatieve middag te worden. Na deze lezing kijkt u ongetwijfeld met een wat andere blik rond bij het naderen van Leeuwarden!


Zaterdag 21 juni 2008

Zoals gebruikelijk organiseerden wij op de derde zaterdag van juni een

EXCURSIE NAAR HET VERENIGINGSCENTRUM

In het verenigingscentrum, dat om 10.00 uur openging, kregen wij eerst uitleg over de gang van zaken en hoe de verschillende collecties gebruikt kunnen worden. Daarna was er voldoende gelegenheid zelf in de collecties te zoeken en boeken en tijdschriften te raadplegen. Hieronder een kleine impressie van ons bezoek.


De eerste uitleg van presentatrice Ida in de koffieruimte


De collecties in het verenigingscentrum zijn toegankelijk via het computersysteem


Medewerker Hessel de Vries in het Heraldisch Archief aan het invoeren


In de ruime entree worden overtollige boeken en tijdschriften tegen zeer lage prijzen aangeboden


Jos Kaldenbach (rechts) geeft toelichting bij de collectie microfiches


Receptie en informatie bevinden zich op een centrale plaats in het gebouw, door het gangetje rechts
komt men in de afdeling waar de boeken en tijdschriften staan. Achter de fotograaf, dus niet op deze
foto te zien, zijn de microfichedienst en het heraldisch archief. Op de eerste etage vindt u knipsels
en biografische documentatie. Ook boven zijn mogelijkheden om de collectie door te snuffelen.


De verzameling knipsels loopt in de miljoenen, men kan iedere familienaam wel aantreffen en het
hele land is hier vertegenwoordigd. Er zijn ook heel veel bidprentjes, vooral bij rooms-katholieken
gebruikelijk, met informatie over de overleden personen. Veel is nog in papiervorm aanwezig.


De studiezaal is een prettige ruimte waar men de stukken op zijn gemak kan doorsnuffelen


Mevrouw Beintema was nogal in haar nopjes dat ze de allerkleinste plaatsjes in Duitsland kon vinden


Tineke Hartman kwam wat later, ze staat hier het bezoekersformulier in te vullen.
Op de achtergrond is mevrouw van der Bij-Adema druk bezig met het kopieerapparaat.


Bij het vertrek nog even een foto van drie bezoekers en hun gastheer en gastvrouw, in het midden
Jos Kaldenbach en rechts Wil van der Horst-Harkema, directeur van het Verenigingscentrum.


Mevrouw van der Bij-Adema (midden) was zo te zien wel tevreden over de ontvangst in het VC

Zaterdag 24 mei 2008

DE GENEALOGISCHE DAG IN GRONINGEN

De Genealogische Dag vond plaats in de Der Aa-kerk in het centrum van Groningen.
Daar werden 's morgens lezingen gehouden. Het thema was "Groningen en Graan".
In het koor was een informatiemarkt met stands over genealogie, historie en boeken.
Ook presenteerden zich musea en regionaal historisch centrum Groninger Archieven.
De uitverkochte publicatie Groninger Kwartierstaten 1 was verkrijgbaar op cd-rom.
Deel 3 in deze reeks werd in boekvorm gepresenteerd. Weer een geweldige prestatie.
Na de lunch was er tijd voor een excursie door de binnenstad, museumbezoek of een
workshop. De dag werd afgesloten met een diner.
De Afdeling Groningen heeft met het organiseren van dit evenement een succesvolle
bijeenkomst toegevoegd aan de lange reeks van Genealogische Dagen.
Hieronder een kleine impressie. Meer foto's op de website van de Afdeling Groningen.


Een deel van het publiek in de Der Aa-Kerk te Groningen. Er waren 210 bezoekers.


De eerste spreker had het over de Graanrepubliek (na 1750). Bron van Groninger welvaart.


Het diner was als altijd heel gezellig. De zaal feestelijk en het eten prima.


Zelfs voor de Friezen die beneden bleven steken...


Wij wisten niet meer of het Friezen of Groningers waren. Alles was dichtbij gekomen.


En Groninger Kwartierstaten 3 leverde alweer nieuwe familie op!


Zaterdag 12 april 2008

Deze bijeenkomst was een afdelingsledenvergadering, gevolgd door een lezing.
In deze vergadering werden de stukken over het jaar 2007 goedgekeurd. Er werd
afscheid genomen van de bestuursleden mw. drs. M. Kist en mw. dr.ir. I. ten Have.
Nieuw in het bestuur zijn mw. A. Bokkinga te Heerenveen en dhr. G. Zomer te IJlst.

Na de vergadering was er een rondleiding door het Historisch Centrum Leeuwarden.
Er kon worden kennis gemaakt met het gebouw, inclusief de ruimten die gewoonlijk niet voor het publiek toegankelijk zijn. In de onderaardse gewelven waren allerlei zaken te zien die te maken hebben met de lange geschiedenis van de stad.
De leeszaal is niet alleen studiezaal, je kunt daar ook een boek uit de bibliotheek pakken en er gezellig in zitten lezen. En er is een permanente tentoonstelling "Het verhaal van Leeuwarden". Uitvoerige informatie staat in de folders die verkrijgbaar waren en op de website www.historischcentrumleeuwarden.nl

Na de rondleiding kwam de heer S. Strating van de Fryske Akademy aan het woord over:

Het HIStorisch Geografisch Informatiesysteem HISGIS

Historisch onderzoek naar de bewonersgeschiedenis van percelen en gebouwen wordt steeds populairder. Baanbrekend is het werk van de Fryske Akademy op dit gebied.



Kijk maar even op www.hisgis.nl



Na de pauze en de rondleiding heeft Sander Strating door de omstandigheden alleen de
algemene inleiding over HISGIS  gepresenteerd. In het najaar volgt het tweede gedeelte.

Zaterdag 8 maart 2008

Lezing door de heer U.H. Brolsma te Zaandam:

DE TIENDAAGSE VELDTOCHT VAN HESSEL BROLSMA

  

TIENDAAGSE VELDTOCHT heet de militaire operatie van 2 tot 12 augustus 1831 van het Nederlandse leger onder bevel van de prinsen Willem en Frederik en hertog Bernard van Saksen-Weimar. De tocht werd op last van koning Willem I ondernomen. Hij vertrouwde vermetel op de militaire steun van Rusland.
Het doel van de tocht was de Belgen en hun pas ingehuldigde koning Leopold I te dwingen zich - onder afzwering van de 'achttien artikelen' van 26 juni 1831 - neer te leggen bij de door Willem I aanvaarde 'januari-protocollen' van 1831.
Aan het hoofd van een in aller ijl geformeerd leger trachtte de Belgische koning Leopold I de Nederlandse aanval af te slaan. De leiding van de Belgische operaties was in handen van de generaals Daine en De Tiecken de Terhove, die respectievelijk een Maas- en een Scheldeleger aanvoerden.
Het Maasleger werd bij Hasselt uiteengeslagen. Het Scheldeleger, waarbij zich koning Leopold I zelf bevond, was bijna te Leuven tot capitulatie gedwongen. Maar de nadering van een sterk Frans hulpleger en een door Engeland afgedwongen bevel uit Den Haag noodzaakten de aanvoerders van de Nederlandse troepen zich terug te trekken achter de grens van Noord-Brabant.
Zo werd het gevaar van een Europese oorlog bezworen. De Engelse regering beloonde de Nederlandse volgzaamheid door de 'achttien artikelen' te vervangen door de voor België ongunstiger 'vierentwintig artikelen' van oktober 1831. Bron: GWP.

            
Brief aan het thuisfront in Stiens, bij Leeuwarden       De standaard van een regiment dat deelnam aan
Postzegels en de postcode waren nog onbekend            de tiendaagse veldtocht, zie de vermelding ervan

HESSEL BROLSMA uit Stiens was één van de deelnemers aan de Tiendaagse Veldtocht tegen de Belgen. Door middel van brieven hield hij zijn ouders op de hoogte van zijn avonturen in België en Brabant. Zo'n 175 jaar later reisde zijn nakomeling Ulke Brolsma hem na. Hij heeft er een boek over geschreven "Een slagje hier en daar".
Hij schildert een levendig beeld van de veldtocht en van het soldatenleven in die tijd. Het boek laat ook zien hoe de schrijver zich steeds meer bewust wordt van zijn Brolsma-wortels. Hij bezit een mooie collectie brieven van zijn betovergrootvader en heeft veel onderzoek gedaan naar de tiendaagse veldtocht, o.a. in het Legermuseum in Delft.
Er waren ook boeken verkrijgbaar over het onderwerp.

Het Genealogysk Wurkferbân fan de Fryske Akademy was onze gast bij deze lezing.


Een deel van het publiek tijdens de lezing van de heer U.H. Brolsma op 8 maart 2008 in het HCL.


Geanimeerd gesprek over de publicaties in de pauze. Spreker U.H. Brolsma is de tweede van links.


Zaterdag 16 februari 2008

Lezing door de heer Bert Siezen te Schagen:

HET VISITEKAARTPORTRET 1860-1910

  

Aan de hand van een PowerPoint presentatie heeft de spreker ons een uiteenzetting gegeven over zijn specialisme, het verzamelen en dateren van oude portretfoto's.
Van zijn eigen familie heeft Siezen foto's van 8 generaties, wat een bijzonderheid is.
De verzameling was jarenlang ondergebracht in het particuliere museum "Ter Beziens", een anagram van de naam van de spreker, in Kolhorn, op tien km van Schagen.
De collectie is later ondergebracht in de Nederlands Hervormde kerk te Kolhorn.
Voor een groepsbezoek kunt u contact opnemen met:
Marijke en Bert Siezen, De Dreef 9, 1741 MG Schagen, tel. 0224-531615.

 
Bert Siezen aan het woord                                        De juiste manier om op de rookstoel te zitten

Na de pauze stapte de spreker in een heel andere rol en vertelde hij over "De dubbele moord in Schagen" in 1894. Wel met een aantal lugubere foto's, dat speekt vanzelf!
Er was een mooie foto van de strafgevangenis in Leeuwarden bij, uit het begin van de twintigste eeuw. Bert Siezen heeft een boek over deze zaak geschreven, dat helaas uitverkocht is. Uiteindelijk blijkt de moordenaar van 1894 een zorgzame echtgenoot en vader geworden te zijn!

Zaterdag 19 januari 2008
Deze bijeenkomst was de eerste in het Historisch Centrum Leeuwarden.

Lezing door de heer L. Jagersma te Echten:

DIACONIEREKENINGEN

Unieke bronnen voor genealogische gegevens en het vroegere dorpsleven 

Al enkele decennia zijn in Friesland klappers beschikbaar op de doop-, trouw-, begraaf-
en lidmatenboeken van kerkelijke gemeenten van vóór de invoering van de burgerlijke stand. Helaas ontbreken in Friesland, dikwijls gegevens met betrekking tot overlijden.
Om in deze lacune te voorzien is het project Diaconierekeningen gestart.
In dit project wordt gepoogd uit de kerkelijke archieven zoveel mogelijk informatie over overlijden en begrafenissen te achterhalen. Het diaconiearchief lijkt misschien niet de meest aangewezen plek om sterfgevallen te vinden, maar archiefonderzoek levert soms verrassende resultaten op. Inmiddels zijn tal van bronnen gevonden.
De kerkelijke archieven blijken echter over nog veel meer informatie te beschikken.
De grote verscheidenheid maakt het tevens een mooie zoektocht waarbij ongemerkt veel van het dagelijks leven in de Friese dorpen passeert. Juist degroete variatie in gegevens en registratie maakt de bronnen interessant, niet enkel een datum wordt bekend maar vaak wordt een kijkje gegeven in het milieu en de welstand van de overledene.

 
Lieuwe Jagersma                                                        De bezoekers luisteren vol aandacht

De heer Jagersma heeft ons over dit interessante onderwerp zeer boeiend verteld en aangegeven wat de genealoog in allerlei kerkelijke en aanverwante archieven kan vinden. Hij toonde aan dat zeer veel data kunnen worden gevonden waar men anders niet over kan beschikken, en vaak worden ook familiebetrekkingen vermeld. Tenslotte was er een levendige discussie over de wijze waarop de namen van personen kunnen worden vermeld.
De belangstelling voor deze lezing was overweldigend, er waren meer dan 50 personen opgekomen! En zij werden niet teleurgesteld in hun verwachtingen!
Voor zover gerealiseerd, zijn de gegevens te vinden op de website van Tresoar, onder de DTB gegevens (voorouders voor 1811), onder het kopje "Begraven".

Verder kunt u op zijn website veel informatie vinden over de familie Jagersma, http://home.planet.nl/~jagersma

Zaterdag 15 december 2007

De spreker kwam van ver, maar het onderwerp is overal van toepassing en de vragen van de spreker waren speciaal gericht op de situatie in Friesland.
De heer J.C. (Hans) Bauer te Dreumel:

DE SPREKENDE FAMILIEGESCHIEDENIS

De heer Bauer schreef: "Na 30 jaar onderzoek is de tijd gekomen om genealogieën te presenteren. Maar ook om er spreekbeurten over te geven, met name over vondsten waarmee elke genealogie kan worden aangekleed tot een bredere familiegeschiedenis. Tertiaire bronnen buiten de archieven kunnen deze tastbaar en levendig maken."  Wat de spreker hiermee bedoelde bleek tijdens zijn presentatie. Hij had vooral de geschiedenis van zijn voorouders in Reeuwijk aangekleed door gebruik te maken van allerlei bronnen.

 
Hans Bauer                                                               

De heer Bauer toonde ook veel belangstelling voor Friese namen en wilde graag meer weten over het ontstaan en gebruik van familienamen in Friesland. Hoe zijn deze tot stand gekomen. Waarom namen leden uit één familie soms verschillende namen aan, wat zijn de oorzaken en wat de gevolgen? Deze vraagstelling leverde een levendige discussie op.

Zaterdag 17 november 2007

Afdelingsledenvergadering, gevolgd door tienminutenpraatjes. Leden van de NGV vertelden zelf iets over hun familieonderzoek. Achtereenvolgens waren dit:

1. Dhr. G. Zomer te IJlst: De Barones van Leeuwarden.
De heer Zomer grijpt elke gelegenheid aan om bijzondere kwartierstaten samen te stellen. Deze keer over Hinke van der Velde. Haar familie was afkomstig uit Bons bij Ysbrechtum. Op latere leeftijd is zij nog getrouwd. De "Barones van Leeuwarden" kwam helaas door geweld aan een triest einde, zij werd vermoord.


Dhr. G. Zomer

2. Mw. K.H. Beintema-Meijer: Identificatie van personen op een oude foto
Hebt u dat ook? Denkt u dat het onmogelijk is de op een oude foto afgebeelde mensen nog "thuis te brengen"? Geef het niet op! Soms komt de oplossing jaren later toch nog, blijkens het voorbeeld dat mevrouw Beintema wist te vertellen.


Mw. K.H. Beintema-Meijer

3. Dhr. Nan Mulder te Menaldum: Wieringen, genealogie van een voormalig eiland
Deze spreker deed meer dan veertig jaar onderzoek naar families die op Wieringen hebben gewoond. Hierbij is de gehele "eiland"-bevolking onderzocht tot het jaar 1950.
Waar kwamen ze vandaan, wat hebben ze gedaan, waar zijn ze heen gegaan?
Hervormden, rooms-katholieken en doopsgezinden komen aan bod. De nadruk lag op relaties met Friesland en Groningen. Niet alleen de gebruikelijke gegevens uit de burgerlijke stand, maar ook de verhalen over "wat de bakker hoort" kwamen ter sprake.

Dhr. N. Mulder

In de pauze van onze bijeenkomst verscheen Sint Nicolaas op de stoep voor Intermezzo. Hij was kort daarvoor in Leeuwarden aangekomen. Ook onder onze leden was er grote belangstelling voor de goedheiligman en daarvan zijn een paar foto's gemaakt.

De agenda van de afdelingsledenvergadering luidt:

1. Opening en mededelingen. Vaststelling van de agenda.
2. Ingekomen stukken.
3. Notulen van de vorige afdelingsledenvergadering gehouden op 21 april 2007.
4. Voorbereiding voor de algemene vergadering van de NGV op 24 november 2007.
    a. algemeen
    b. begroting 2008
    c. mandaat aan de afgevaardigde naar de algemene vergadering
5. Wat verder ter tafel komt.
6. Rondvraag.
7. Sluiting.

8 t/m 11 november 2007

Hobby 2007 in WTC Expo te Leeuwarden. www.hobby.wtcexpo.nl
Op deze beurs waren wij weer aanwezig met de promotiestand van de Afdeling Friesland.
Er zijn weer veel "Starterpakjes" uitgedeeld en vragen van beginnende genealogen beantwoord. Het werd mede een succes door de enthousiaste leden van onze afdeling die zich als vrijwilliger hadden opgegeven en ons deze vier dagen hebben geholpen de stand te "bemensen".




 Zaterdag 20 oktober 2007

Lezing door Dr. P. Winsemi